Trump & Sanders in hetzelfde kamp? - Christiaan Ruijgrok (20140070)
Trump & Sanders in hetzelfde kamp? - Christiaan Ruijgrok (20140070)
Ruim twee jaar geleden vertelde ik mijn dispuuts- en toenmalig huisgenoot Bas Groenewoud dat ik een boek ging schrijven over het populisme. Niet geremd door enige kennis over een dergelijk traject en zonder noemenswaardige schrijverservaring waagde ik de sprong in het diepe. Nu, ongeveer 27 maanden later, komt het boek dan eindelijk in de winkels te liggen. Aan de ene kant een mijlpaal, maar tegelijkertijd enorm spannend. Aangezien het mijn eerste boek is, heb ik geen enkel referentiekader. Hoewel ik tevreden ben over het boek en van mening ben dat het onderwerp relevanter is dan ooit, betekent dit uiteraard niet dat anderen het enthousiasme per definitie delen.
Dit boek is ontstaan uit interesse. Voor mijn werk bij ING kwam ik de term ‘populisme’ met enige regelmaat tegen in artikelen, maar ik was niet in staat om het fenomeen te duiden. Toen ik las dat zowel Bernie Sanders als Donald Trump populisten zijn, was ik de draad kwijt. Hoe is het mogelijk dat twee van zulke tegenpolen tot dezelfde categorie behoren? Tijdens mijn zoektocht naar antwoord op deze vraag viel me een aantal dingen op. Allereerst blijkt dat er boekenkasten vol zijn geschreven over het populisme, maar dat de literatuur een zeer hoog wetenschapsgehalte heeft. Het is geen hapklare materie die voor iedereen begrijpelijk is. Daarnaast is er veel geschreven over het politieke aspect van het populisme en zijn de (economische) gevolgen van populistisch bewind tot dusver onderbelicht gebleven. Ik zag een gat in de markt en ben er ingesprongen. Dit boek is dus de weerslag van mijn zoektocht naar het populisme en de gevolgen van populistisch bewind. Het beleid van populisten wordt getoetst aan de hand van negen relevante thema’s.
In de loop der tijd is het doel van het boek veranderd. Wat begon als zoektocht naar duiding is uiteindelijk geworden tot een ideologisch doel om bij te dragen aan de discussie binnen de samenleving. De afgelopen jaren is het debat verhard en het is polarisatie dat de klok slaat. Middels mijn schrijven hoop ik daar verandering in te brengen. Om dit te realiseren is het noodzakelijk om een breed publiek te bereiken en de toon van het boek heb ik hierop aangepast. Het boek is te lezen zonder enige kennis over het onderwerp of een van de thema’s die aan bod komen. Daarnaast zul je geen complexe economische modellen, berekeningen of filosofische teksten tegenkomen.
Nu het eerste boek af is, krijg ik vaak de vraag of er ook een tweede boek komt. Om heel eerlijk te zijn, weet ik dat nog niet zeker. Het is een fantastisch project geweest en ik heb enorme motivatie en inspiratie gehaald uit gesprekken met mensen over het onderwerp, het doen van het onderzoek en de intellectuele creativiteit die met het schrijven gepaard gaat. Maar, het schrijven zelf is niet per se leuk. Ik ben ontelbare keren onwijs gefrustreerd geweest omdat ik er niet in slaagde om de juiste woorden te vinden en mijn privéleven heeft vanwege deadlines op een lager pitje gestaan. Daarnaast is het schrijven van een boek een constante uitdaging om enige vorm van ‘ballast’ overboord te gooien. Killing your darlings, noemen ze dat. Verder is het onmogelijk om een boek te schrijven zonder jezelf volledig open te stellen voor kritiek en jezelf bloot te geven. De kwetsbaarheid neemt niet af zodra het boek af is, want juist dán ben je kwetsbaarder dan ooit. Je harnas hang je aan de wilgen. Het boek wordt een verlengde van de auteur en daarom wordt kritiek persoonlijk, ook al is het niet zo bedoeld. Hoewel dit het schrijven een heel speciaal vak maakt, is het eveneens een open wond. Maar ach, wie houd ik ook voor de gek, zodra er een onderwerp op mijn pad komt dat ik even fascinerend vind als dit onderwerp, dan duik ik in de pen en begin ik aan het traject. Het is de pijn en onzekerheid dubbel en dwars waard.
Christiaan Ruijgrok - Auteur van De strijd om identiteit. De gevolgen van de populistische jacht op de middenklasse. Vanaf 11 maart verkrijgbaar.